Latest News

Tuesday, May 16, 2017

ျပည္နယ္ႏွင့္တိုင္းဝန္ၾကီးခ်ဳပ္ေတြဖတ္ေစခ်င္သည္


Public Policy ဗဟုသုတအျဖစ္ျပန္လည္မွ်ေဝပါသည္
ခ်င္းျပည္နယ္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး

(40-60 Window)
ခ်င္းျပည္နယ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ဆိုလ်င္ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရမွ ႏွစ္စဥ္ခြဲေဝ ခ်ထားေပးေသာ (တနည္း) ျပည္ေထာင္စု+ျပည္နယ္ ဟူေသာ ေခါင္းစဥ္ႏွစ္ခုျဖင့္ ခ်င္းျပည္နယ္မွ ႏွစ္စဥ္ခြဲေဝရရွိေသာ ဘတ္ဂ်တ္ႏွင့္ လံုေလာက္ျခင္း မရွိပါ။ ႏွစ္စဥ္ ႏိုင္ငံေတာ္မွ ခြဲေဝ ခ်ထားေပးေသာ ဘတ္ဂ်တ္ကို အဓိကအားျဖင့္ လမ္း၊ တံတား၊ လၽွပ္စစ္မီး၊ ရံုး အေဆာက္အဦအစရွိေသာ အေျခခံအေဆာက္အအံု မ်ား (infrastructure) တည္ေဆာက္ေရးအတြက္ အသံုးျပဳပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အစိုးရဘတ္ဂ်တ္ အမ်ားဆံုးကို တည္ေဆာက္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ အသံုးျပဳျခင္းျဖစ္ပါသည္။

လူတစ္ဦးခ်င္း၊ မိသားစု တစ္စုခ်င္းအတြက္ လူမႈစီးပြားဖြံ႕ၿဖိဳးေရး (တနည္း) ဝင္ေငြတိုးေရးႏွင့္ ေနထိုင္မႈအဆင့္အတန္းတိုးတက္လာ ေရးအတြက္ ျပည္သူလူထုမ်ားကိုယ္တိုင္ သံုးစြဲရပါသည္။ လူတစ္ဦး ခ်င္း၊ မိသားစု တစ္စုခ်င္း ဖြံ႕ၿဖိဳးလာႏိုင္ဖို႔ ၎တို႔ကိုယ္တိုင္ ရင္းႏွီး ျမႇပ္ႏွံရန္ သို႔မဟုတ္ တစ္စံုတဦးက ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံေပးရန္ လိုအပ္ ပါသည္။ ႏိုင္ငံေတာ္မွ ခြဲေဝခ်ထားေပးေသာ ႏွစ္စဥ္ ဘတ္ဂ်တ္မွ သံုးစြဲႏိုင္ျခင္း မရွိပါ။ ထို႔ေၾကာင့္ လူတစ္ဦးခ်င္း၊ မိသားစု တစ္စုခ်င္း အတြက္ အစိုးရဘတ္ဂ်တ္မဟုတ္ေသာ ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈ လိုအပ္ပါ သည္။

ခ်င္းျပည္နယ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ ႏွစ္စဥ္ ေငြက်ပ္ ၁၀၀ လိုအပ္သည္ ဟု ဆိုပါစို႔။ ႏိုင္ငံေတာ္မွ ယခုလက္ရွိေပးႏိုင္ေသာ ပမာဏသည္ ၄၀ က်ပ္သာရွိၿပီး၊ ေနာက္ထပ္ ၆၀ က်ပ္ လိုအပ္ေသးသည္ဟူေသာ အယူအဆကို ၄၀-၆၀ ျပတင္းေပါက္ (40-60 window) ဟူ၍ ေခၚေဝၚၾကည့္ပါသည္။ ဤအယူအဆအရ ခ်င္းျပည္နယ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး အတြက္ ထိထိေရာက္ေရာက္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ရန္အတြက္ဆိုလ်င္ ျပင္ပ/ပုဂလိက ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈ မျဖစ္မေနလိုအပ္သည္ဟု ဆိုလိုျခင္း ျဖစ္ပါသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ခ်င္းျပည္နယ္အတြက္ လိုအပ္သည္မွာ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈမ်ားမ်ား ဝင္ေရာက္လာဖို႔ျဖစ္ပါသည္။ 40-60 Window ယူဆခ်က္အရ လံုေလာက္ေသာ ျပည္တြင္း/ျပည္ပ ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈ မရွိဘဲ ခ်င္းျပည္နယ္ မဖြံ႕ၿဖိဳးႏိုင္ပါေၾကာင္း။ ။

၄၀-၆၀ ျပတင္းေပါက္ (40-60 Window) အယူအဆဆိုတာ ႏိုင္ငံေတာ္ အစိုးရက ခ်င္းျပည္နယ္အတြက္ ႏွစ္စဥ္ခြဲေဝခ်ထား ေပးတဲ့ ရန္ပံုေငြ တစ္ခုတည္းကိုပဲ အသံုးျပဳၿပီး ခ်င္းျပည္နယ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ရန္ပံုေငြ မလံုေလာက္ဘူးဆိုတဲ့ စဥ္းစားခ်က္မွာ အေျခခံတာျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပဲ ခ်င္းျပည္နယ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ လုပ္ၾကရင္ အစိုးရရဲ႕အား တစ္ခုတည္းနဲ႔ မျဖစ္ႏိုင္ဘူးဆိုတာကိုလည္း မီးေမာင္းထိုးခ်င္တာ ျဖစ္ပါတယ္။

အေရးႀကီးတာက ၄၀ ဘက္ျခမ္းကိုအေျခခံၿပီး ၆၀ ဘက္ျခမ္းကို အားထည့္ ဖို႔ျဖစ္ပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္ ၆၀ ဘက္ျခမ္းက ေပ်ာက္ေနပါ ေသး တယ္။ ၂၀၁၅-၁၆ ဘတ္ဂ်တ္ႏွစ္အထိ ခ်င္းျပည္နယ္က အစိုးရ မဟုတ္တဲ့ ျပင္ပ ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈ သုည (Zero Investment) အေျခအေန ျဖစ္ခဲ့ပါ တယ္။ ယခုအစိုးရရဲ႕ ၅ ႏွစ္သက္တမ္းအတြင္း ဘဲဥကြဲ ရံုမက ၆၀ ဘက္ျခမ္းရဲ႕ တစ္ဝက္ ေလာက္အထိ ရလာေအာင္ ဖိတ္ေခၚႏိုင္ပါမွ ခ်င္းျပည္နယ္အတြက္ အလားအလာ ေကာင္းပါလိမ့္မယ္။

၆၀ ဘက္ျခမ္း ျပည့္မီလာေအာင္ဆိုရင္ ပုဂလိက ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈေတြ ကို အထူးအားေပးဖိတ္ေခၚရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ပုဂလိက ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံသူ ေတြ အားေကာင္းလာမွ မလိုအပ္တဲ့ ဘဏာေငြ အေလအလြင့္ မျဖစ္ ေအာင္၊ လုပ္ငန္းႏွင့္ ဝန္ထမ္းမ်ားရဲ႕ အရည္အေသြး မျပည့္မီမႈေတြ မျဖစ္ေအာင္... ထိန္းသိမ္းသြားႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ၄၀ ဘက္ျခမ္းကို အားျပဳေနသေရြ႕ အခုနက စိန္ေခၚမႈေတြက ႀကီးစိုးေနအံုးမွာပါ။ လက္ရွိအစိုးရလက္ထက္မွာေတာ့ ခ်င္းျပည္နယ္ကို ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈ ဝင္ေရာက္လာဖို႔ အေျခအေနေကာင္းေတြ ရွိေနပါတယ္။

အဲဒီအတြက္ ပုဂလိက ကဏ(private sector) အားေကာင္း လာဖို႔၊ ေကာ္ပိုရိတ္ ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈေတြ (corporate investment) ေတြ ဝင္ေရာက္လာႏိုင္ဖို႔ အားႀကိဳးမာန္တက္ ေဆာင္ရြက္ၾကရမွာပါ။ အစိုးရရဲ႕တာဝန္ကေတာ့ ၆၀ ဘက္ျခမ္းမွာ ပိုက္ဆံေတြ စည္းကမ္းတက်... ပြင့္လင္းျမင္သာမႈရွိရွိ... ျပည္နယ္သူ၊ ျပည္နယ္သားေတြကို ထိခိုက္နစ္နာမႈ မရွိေစဘဲ... ဝင္ေရာက္လာႏိုင္ ဖို႔ ၄၀ ဘက္ျခမ္းကေန စနစ္တက် မွန္မွန္ကန္ကန္ စီမံခန္႔ခြဲေပးဖို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာမွာလို ေနာက္ထပ္ စီမံခန္႔ခြဲမႈ အလြဲေတြ ထပ္မံ မျဖစ္ေပၚဖို႔ အားလံုးဝိုင္းဝန္း ႀကိဳးစားရမွာပါ။ ။

Micro, Small and Medium Enterprises
ခ်င္းျပည္နယ္ လူဦးေရ၏ ၇၄ ရာခိုင္ႏႈန္းသည္ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးသူမ်ား ျဖစ္ေၾကာင္း ကုလသမဂအဖြဲ႕အစည္းတစ္ခု၏ စစ္တမ္းတြင္ ေဖာ္ျပ ထားပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ခ်င္းျပည္နယ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဟုဆိုလ်င္ ယင္း ၇၄ ရာခိုင္ႏႈန္းေသာ လူမ်ားစုႀကီးကို အေျခခံ၍ စဥ္းစားေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးျဖစ္ရပါမည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ခ်င္းျပည္နယ္၏ စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးဆိုင္ရာမူဝါဒသည္ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးသူမ်ားကို ဦးတည္စဥ္းစားေသာ၊ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးသူမ်ားအတြက္ အေျပာင္းအလဲ ကို ေဖာ္ေဆာင္ေပးႏိုင္ေသာ မူဝါဒမ်ိဳး (Pro-poor policy) ျဖစ္ရပါမည္။

လက္ရွိတြင္ ခ်င္းျပည္နယ္အစိုးရအေနျဖင့္ ခ်င္းျပည္နယ္အတြင္း အေသးစားႏွင့္ အလတ္စား လုပ္ငန္းမ်ား (SMEs) ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးကို ဆင္းရဲႏြမ္းပါးသူမ်ားကို အေျခခံစဥ္းစားေသာ မဟာဗ်ဳဟာ (Pro-poor strategy) တစ္ရပ္အျဖစ္ အသံုးျပဳႏိုင္ရန္ ႀကိဳးစားလၽွက္ ရွိပါသည္။ သို႔ေသာ္ လက္ရွိအသံုးျပဳေနသည့္ အေသးစားႏွင့္ အလတ္စား လုပ္ငန္း (Small and Medium Enterprise) ႏွင့္ ပတ္သက္ေသာ အဓိပါယ္ သတ္မွတ္ခ်က္အရ ခ်င္းျပည္နယ္ရွိ လူအမ်ားစုအတြက္ တကယ္ အလုပ္ျဖစ္မည့္အေနအထားမွာ အိမ္တြင္း/မိသားစုအေျချပဳ တစ္ပိုင္တႏိုင္ လုပ္ငန္းမ်ား (Micro Enterprise) အဆင့္ျဖင့္ စတင္ေဆာင္ရြက္ရန္ျဖစ္ပါသည္။

တစ္ပိုင္တႏိုင္လုပ္ငန္းမ်ားကို အေျချပဳ၍ SME အားေကာင္း ေအာင္ ပံ့ပိုးကူညီႏိုင္လ်င္ လူတစ္ဦးခ်င္း/မိသားစု ဝင္ေငြ ပိုမို တိုးတက္လာ ႏိုင္မည္ျဖစ္သလို၊ ျပည္နယ္တြင္း အလုပ္လက္မဲ့ ျပသနာကိုလည္း အတိုင္းအတာတစ္ခုထိ ေျဖရွင္းလာႏိုင္မည္ ျဖစ္ ပါသည္။ ခ်င္းျပည္နယ္အတြင္း တစ္ပိုင္တႏိုင္လုပ္ငန္းမ်ား အဆင့္ ျဖင့္ အစျပဳ ေသာ SME လုပ္ငန္းမ်ား အားေကာင္းလာႏိုင္ေရး အတြက္ အေရး တႀကီး လိုအပ္သည္မွာ နည္းပညာ (technology)၊ အရင္းအႏွီး (capital)ႏွင့္ ေစ်းကြက္ ခ်ိတ္ဆက္ျခင္း (market accesibility) တို႔ျဖစ္ပါသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ခ်င္းျပည္နယ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဟုဆိုလ်င္ ခ်င္းျပည္နယ္ အတြင္း လူတစ္ဦးခ်င္း/မိသားစုတစ္စုခ်င္း ထုတ္ကုန္ ထုတ္လုပ္ ႏိုင္ေရးကို အေလးထားရမည္ ျဖစ္ပါသည္။ ထိုအတြက္ ခ်င္း ျပည္နယ္အတြင္း private sector အားေကာင္းလာေအာင္ အားေပးေဆာင္ရြက္ဖို႔ လိုအပ္ပါသည္။ ထို႔အတူ အစိုးရအေနျဖင့္ လည္း ရႈပ္ေထြးၾကန္႔ၾကာေသာ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းအဆင့္မ်ားကို ေျဖေလၽွာ့ ေပး ႏိုင္ဖို႔ ေဆာင္ရြက္ရပါမည္။ ႀကိဳးနီစနစ္မ်ားေလေလ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးေသာ မိသားစုမ်ားအေနျဖင့္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ အကူအညီ အေထာက္အမ ရႏိုင္ေျခ နည္းေလေလ ျဖစ္တတ္ပါသည္။ ။

Branded Local Products
ခ်င္းျပည္နယ္မွ ေစ်းကြက္ေရာင္းတန္းဝင္ ထြက္ကုန္မရွိဘူးဟု ေျပာလ်င္ မိမိအေနျဖင့္ လက္မခံႏိုင္ပါ။ ခ်င္းျပည္နယ္တြင္ ျမန္မာျပည္တြင္းမွာသာမက ျပည္ပသို႔ပါ တင္ပို႔ေရာင္းခ်ႏိုင္သည့္ ထြက္ကုန္မ်ားရွိပါသည္။ အရည္အေသြးေရာ၊ အေရအတြက္ပါ လံုေလာက္စြာထုတ္လုပ္ႏိုင္ေသာထြက္ကုန္မ်ား ျဖစ္ပါသည္။ ေအာက္တြင္ ဥပမာအခ်ိဳ႕ကို ေဖာ္ျပပါမည္။

တီးတိန္ဘက္တြင္ စိုက္ပ်ိဳးထုတ္လုပ္ေသာ ခ်င္းေတာင္ ေကာ္ဖီ သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္သာမက အေရွ႕ေတာင္ အာရွေစ်းကြက္သို႔ပါ အသာတၾကည္ ထိုးေဖာက္ႏိုင္ေသာ ထြက္ကုန္တစ္ခုျဖစ္ပါသည္။ အရည္အေသြးမွာ ႏိုင္ငံတကာ စံခ်ိန္စံညြန္းျပည့္မီသည္သာမက၊ အနံ႔ အရသာမွာလည္း ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ ေကာ္ဖီေသာက္သံုးသူ မ်ား အႀကိဳက္ျဖစ္ပါသည္။ ယခုအခ်ိန္သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ သာမက အေရွ႕ေတာင္အာရွတခြင္တြင္ပါ ေကာ္ဖီေသာက္သံုးသူ အေရ အတြက္မွာ တစ္ေန႔တျခား တိုးတက္ မ်ားျပားလာေနခ်ိန္ ျဖစ္သျဖင့္ ခ်င္းေတာင္ေကာ္ဖီ၏ ေစ်းကြက္သည္ ႀကီးထြားက်ယ္ျပန္႔ ေနေသာ ေစ်းကြက္ (expanding market) ျဖစ္ပါသည္။

မင္းတပ္၊ ကန္ပက္လက္ဘက္တြင္ စိုက္ပ်ိဳးထြက္ရွိေသာ ေထာပတ္ သီးသည္လည္း ျပည္တြင္းတြင္သာမက ထိုင္းႏွင့္ေဟာင္ေကာင္ ေစ်းကြက္အထိပါ တင္ပို႔ေရာင္းခ်ႏိုင္ေသာေစ်းကြက္ေရာင္းတန္း ဝင္ ထြက္ကုန္တစ္ခု ျဖစ္ပါသည္။ ယခင္က ခ်င္းေတာင္ ေထာပတ္သီး အေၾကာင္း လူသိမမ်ားခဲ့ေသာ္လည္း ယခုအခါ ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ ေထာပတ္သီး စိုက္ပ်ိဳးထုတ္လုပ္တင္ပို႔ ေရာင္းခ်သူ မ်ား အသိုင္းအဝိုင္းတြင္ ခ်င္းေတာင္ေထာပတ္သီး ကို Chinogado အျဖစ္ တျဖည္းျဖည္း လူသိမ်ားလာၿပီး၊ ေစ်းကြက္ အလားအလာ ေကာင္းမ်ားရွိေနသည့္ထြက္ကုန္ (a promising product) တစ္ခု ျဖစ္ပါသည္။

ဟားခါးတဝိုက္တြင္ ယက္လုပ္ေရာင္းခ်ေသာ ခ်င္းရိုးရာ ဂ်ပ္ခုတ္ ထည္ မ်ားသည္ ေနာက္ထပ္ ေစ်းကြက္ေရာင္းတန္းဝင္ ထုတ္ကုန္ တစ္ခုျဖစ္ပါသည္။ ဝတ္ဆင္သူအမ်ိဳးသမီး အမ်ိဳးသားမ်ား (လူႀကီး၊ လူငယ္မေရြး) အတြက္ စတိုင္ရွိျခင္း၊ အဆင္လွပျခင္း၊ လက္ရာ ေကာင္းမြန္ျခင္း စသည္တို႔ေၾကာင့္ ထိုင္း ဇင္းမယ္ထည္မ်ားကို ေစ်းကြက္၌ ေကာင္းေကာင္း ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္ေသာ အရည္အေသြးရွိပါ သည္။ အထူးသျဖင့္ ေဒသခံအမ်ိဳးသမီးမ်ား ယက္လုပ္ျခင္းျဖစ္သ ျဖင့္ women economic empowerment အျဖစ္ ပိုလို႔ပင္ ေစ်းကြက္ဆြဲေဆာင္မႈရွိပါသည္။

ကန္ပက္လက္၊ ပလက္ဝဘက္တြင္ စိုက္ပ်ိဳးထြက္ရွိေသာ ဝဥသည္ တရုတ္ေစ်းကြက္တြင္ ေရာင္းတန္းဝင္ ထြက္ကုန္တစ္ခုျဖစ္ပါသည္။
စိုက္ပ်ိဳးရာတြင္လည္း သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိခိုက္မႈ အင္မတန္ နည္းၿပီး၊ ေရႊ႕ေျပာင္းေတာင္ယာစနစ္ကို အစားထိုးႏိုင္ေသာ အေျခအေနလည္းရွိပါသည္။ အေျခာက္လွမ္းစနစ္ကို အဆင့္ျမႇင့္ တင္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္လ်င္ ခ်င္းေတာင္ ဝဥသည္ ေအာ္ဂင္းနစ္ ဝဥ အျဖစ္ ေစ်းကြက္ေရာင္းတန္းဝင္ေနမည္ ျဖစ္ပါသည္။

အထက္တြင္ ေဖာ္ျပေသာထြက္ကုန္မ်ားမွာ ဥပမာအခ်ိဳ႕သာ ျဖစ္ပါ သည္။ ခ်င္းျပည္နယ္မွ ေစ်းကြက္ဝင္ေဒသထြက္ကုန္မ်ားအတြက္ စိုက္ပ်ိဳးထုတ္လုပ္/ထုပ္ပိုးမႈနည္းပညာ၊ ေစ်းကြက္သို႔ အရည္အေသြး ျပည့္မီစြာျဖင့္တင္ပို႔ ေရာင္းခ်ျခင္း ႏွင့္ သုေတသန လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ေငြေၾကးရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈျပဳလုပ္႐န္ လိုအပ္ပါသည္။ ကနဦး ရင္းႏွီး ျမႇပ္ႏွံမႈ (initial investment cost) ပမာဏ အတန္ငယ္မ်ား ႏိုင္သည့္တိုင္ ေရရွည္တြင္ အျမတ္ေငြေပၚႏိုင္မႈ (return rate) လ်င္ျမန္ေသခ်ာမည့္နယ္ပယ္ျဖစ္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပအပ္ပါသည္။

Development Geography
ခ်င္းျပည္နယ္၏ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ရန္ ခ်င္းျပည္နယ္ကိုဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဇုန္ေလးခုျဖင့္ စဥ္းစား ၾကည့္သင့္ပါသည္။ ပထဝီအေနအထားႏွင့္ ေျမေနရာ အက်ယ္ အဝန္း၊ လူဦးေရ အခ်ိဳးအဆ၊ ေဒသ ထြက္ကုန္ အမ်ိဳးအစားႏွင့္ ကုန္စည္စီးဆင္းမႈ လမ္းေၾကာင္း တူညီ နီးစပ္မႈ၊ ဆက္သြယ္ေျပာဆို သည့္ စကားအုပ္စု တူညီနီးစပ္မႈအစရွိသည္တို႔ကို အေျခခံ၍ ေျမာက္ပိုင္း၊ အလယ္ပိုင္း၊ ေတာင္ပိုင္းႏွင့္ ေတာင္ဘက္စြန္းဟူ၍ ဇုန္ေလးခု ပိုင္းျခားစဥ္းစားႏိုင္ပါသည္။

ေျမာက္ပိုင္းဇုန္တြင္ တီးတိန္ႏွင့္ တြန္းဇန္ၿမိဳ႕နယ္တို႔ ပါဝင္ပါသည္။ လူဦးေရ တစ္သိန္းႏွစ္ေသာင္းေက်ာ္ရွိပါသည္။ ေကာ္ဖီ၊ ေျပာင္း စသည္ တို႔ကို အဓိက စိုက္ပ်ိဳးထုတ္လုပ္ႏိုင္ပါသည္။ ရိေခါဒါရ္-တီးတိန္-ကေလး လမ္းေၾကာင္းျဖင့္လည္းေကာင္း၊ က်ီခါး-တြန္းဇန္-တီးတိန္-ကေလး လမ္းေၾကာင္းျဖင့္လည္းေကာင္း ခ်င္းျပည္နယ္ ျပင္ပ ႏွင့္ ကုန္စည္စီးဆင္းမႈရွိပါသည္။

အလယ္ပိုင္းဇုန္တြင္ ဖလမ္း၊ ဟားခါးႏွင့္ ထန္တလန္ ၿမိဳ႕နယ္မ်ား ပါဝင္ၿပီး၊ လူဦးေရ တစ္သိန္းသံုးေသာင္းေက်ာ္ရွိပါသည္။ ဖလမ္း ၿမိဳ႕နယ္အတြင္းမွ မီးဖိုေခ်ာင္သံုး ေအာ္ဂင္းနစ္ဟင္းသီးဟင္းရြက္မ်ား အပါအဝင္ ပန္းသီး၊ စပ်စ္၊ ေထာပတ္သီးစသည္ျဖင့္ လည္းေကာင္း၊ ခ်င္းရိုးရာဂ်ပ္ခုတ္ထည္မ်ားစသည္ျဖင့္လည္းေကာင္း ထုတ္လုပ္ႏိုင္ ပါသည္။ စာစီေခ်ာက္-ထန္တလန္-ဟားခါး-ကေလး လမ္းေၾကာင္း ျဖင့္လည္းေကာင္း၊ ထန္တလန္-ဟားခါး-ဂန္႔ေဂါ လမ္းေၾကာင္းျဖင့္ လည္းေကာင္း ခ်င္းျပည္နယ္ ျပင္ပႏွင့္ ကုန္စည္စီးဆင္းမႈရွိပါသည္။

ေတာင္ပိုင္းဇုန္တြင္ ကန္ပက္လက္၊ မင္းတပ္ႏွင့္ မတူပီ ၿမိဳ႕နယ္မ်ား ပါဝင္ပါသည္။ လူဦးေရ တစ္သိန္းႏွစ္ေသာင္းေက်ာ္ရွိပါသည္။ ေထာပတ္သီး၊ ဝဥ၊ အစရွိေသာ ထြက္ကုန္မ်ားရွိပါသည္။ ဤဇုန္ အတြင္း ေခါႏူးစုမ္ အမ်ိဳးသားဥယ်ာဥ္နယ္ေျမတည္ရွိသျဖင့္ သဘာဝ ခရီးသြားလုပ္ငန္းကို အထူးေဆာင္ရြက္ႏိုင္ပါသည္။ လိုင္လင္းပီ-ေရဇြာ-မတူပီ-အိုက္ကား- ဂန္႔ေဂါလမ္းေၾကာင္းျဖင့္လည္းေကာင္း၊ မတူပီ-မင္းတပ္-(ကန္ပက္လက္)-ပခုကူ လမ္းေၾကာင္းျဖင့္ လည္းေကာင္း ခ်င္းျပည္နယ္ ျပင္ပႏွင့္ ကုန္စည္စီးဆင္းမႈရွိပါသည္။ ေက်ာက္ထုေလယာဥ္ကြင္းကို ျပန္လည္အသံုးျပဳႏိုင္ပါက ပိုမိုအဆင္ ေျပသြားမည္ျဖစ္ပါသည္။

ေတာင္ဘက္စြန္းဇုန္တြင္ ပလက္ဝၿမိဳ႕နယ္ပါဝင္ပါသည္။ လူဦးေရ တစ္သိန္း မျပည့္တျပည့္ျဖစ္ပါသည္။ ဝဥ၊ သရက္၊ လိမ္ေမာ္ အပါအဝင္ ကုလားတန္ျမစ္ဝွမ္းလြင္ျပင္ အေျချပဳစိုက္ပ်ိဳးမႈမ်ား ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ပါသည္။ အင္ဒီယႏိုင္ငံမွတည္ေဆာက္ေနေသာ ကုလားတန္ျမစ္ေၾကာင္း ဘက္စံုသံုးပို႔ေဆာင္ေရးစီမံကိန္းတြင္ ပါဝင္ သည့္ ပလက္ဝဆိပ္ကမ္းကို ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ အသံုးခ်ႏိုင္ပါ သည္။ ပလက္ဝ-ေက်ာက္ေတာ္-မန္းတေလး လမ္းေၾကာင္းျဖင့္ လည္းေကာင္း၊ မတူပီ-ဆမီး-ေက်ာက္ေတာ္-စစ္ေတြ လမ္းေၾကာင္း ျဖင့္လည္းေကာင္း ကူးလူးသြားလာႏိုင္ပါသည္။

ခ်င္းျပည္နယ္အတြင္းရွိ ေဒသအသီးသီးအား အခ်ိဳးညီဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ ေအာင္ (equitable development) ေဆာင္ရြက္မည္ဆိုလ်င္ ကိုးၿမိဳ႕နယ္အေျချပဳ စဥ္းစားနည္းထက္ ဇုန္ေလးခုအေျချပဳစဥ္းစား နည္းက ေနာက္ထပ္ထည့္သြင္းသင့္ေသာ စဥ္းစားပံုနည္းလမ္းတစ္ခု ျဖစ္ေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ပါသည္။ ။

From Landlocked state to Land linking state
ခ်င္းျပည္နယ္၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပထဝီကို ဇုန္ေလးခုပိုင္းျခားေဆာင္ရြက္ လ်င္ ျပည္နယ္အတြင္း ၄၀ ဘက္ျခမ္းကို စီမံခန္႔ခြဲရာတြင္ ဘက္မၽွ ေသာ အရင္းအျမစ္ခြဲေဝသံုးစြဲမႈျဖစ္ေပၚႏိုင္ေရးအတြက္ ေဖာ္ေဆာင္၊ ထိန္းေက်ာင္းႏိုင္မည္ျဖစ္ပါသည္။ တစ္ခ်ိန္တည္းတြင္ ခ်င္းျပည္နယ္ ၏ ေဒသတြင္း ပထဝီအေနအထားတည္ရွိမႈကို အေျခခံ၍ စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ အခြင့္အလမ္းကို ေဖာ္ထုတ္ရန္လိုအပ္ပါသည္။

ခ်င္းျပည္နယ္သည္ အေနာက္ဘက္ျခမ္းတြင္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏွင့္ အင္ဒိယ ႏိုင္ငံတို႔တည္ရွိၿပီး၊ ေတာင္ဘက္တြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ အေရွ႕ဘက္ျခမ္းတြင္ စစ္ကိုင္းႏွင့္ မေကြးတိုင္းေဒသႀကီးတို႔ တည္ရွိ ၿပီး၊ ေတာေတာင္ထူထပ္ေသာျပည္နယ္တစ္ခုျဖစ္သျဖင့္ မၾကာခဏ ကုန္းတြင္းပိတ္ျပည္နယ္ (landlocked state) အျဖစ္ တင္စား ေလ့ရွိပါ သည္။ ထိုသို႔တင္စားရာတြင္လည္း ကုန္သြယ္ေရးအခြင့္ အလမ္း နိမ့္က်နည္းပါးေသာ၊ ေမၽွာ္လင့္ႏိုင္ဖြယ္အေျခအေန ရွားပါး ေသာ အျဖစ္အေနမ်ိဳးကို ပံုေဖာ္လိုဟန္ရွိပါသည္။

အမွန္တြင္ ခ်င္းျပည္နယ္သည္ အင္ဒီယႏိုင္ငံ၏ အေရွ႕ဘက္သို႔ ဆန္႔ထြက္ျခင္းမူဝါဒ (Act East Policy) (ယခင္က အေရွ႕ဘက္ သို႔ ေမၽွာ္ၾကည့္ျခင္းမူဝါဒ -Look East Policy ဟုေခၚသည္) ၏ အခ်က္အျခာ တံခါးေပါက္တြင္ရွိေနပါသည္။ ခ်င္းျပည္နယ္ မပါဘဲ အင္ဒီယအေနျဖင့္ Act East Policy ကို ထိထိေရာက္ေရာက္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္ မျဖစ္ႏိုင္ပါ။

ထို႔အတူ ကုလားတန္ျမစ္ေၾကာင္းဘက္စံုသံုးပို႔ေဆာင္ေရး စီမံကိန္း ၏လိုရင္းျဖစ္ေသာ ကာလကတား-စစ္ေတြ-ပလက္ဝ-ဆိုင္ဟာ လမ္းေၾကာင္းမွတစ္ဆင့္ အင္ဒီယ အေရွ႕ေျမာက္ပိုင္းျပည္နယ္ မ်ား၏ ပင္လယ္ထြက္ေပါက္ရ႐ွိေရးသည္လည္းေကာင္း၊ မီဇိုရမ္ျပည္နယ္ အတြက္ အိုင္ေဇာ- စမ္ဖိုင္-ရိေခါဒါရ္- ကေလး-မန္းတေလး-ျမဝတီ လမ္းေၾကာင္းမွတဆင့္ အာဆီယံေဒသတြင္းသို႔ ကုန္စည္ကူးသန္း ေရာင္းဝယ္ေရးသည္ လည္းေကာင္း ခ်င္းျပည္နယ္ကို ဆက္ေၾကာင္း နယ္ေျမ (landlink) အျဖစ္ အသံုးမျပဳဘဲ မျဖစ္ႏိုင္ပါ။

ထို႔ေၾကာင့္ အင္ဒီယႏွင့္ အာဆီယံ အသိုက္အဝန္းႏွစ္ခုၾကား ခ်ိတ္ဆက္ လမ္းေၾကာင္းေပၚတြင္ရွိေသာ ခ်င္းျပည္နယ္အေနျဖင့္ အင္ဒီယဘက္ကို ေစ်းညႇိ (bargain လုပ္) ႏိုင္ရန္လိုအပ္ပါသည္။
ထို႔အတြက္ ေရရွည္တြင္ မဟာဗ်ဳဟာေျမာက္ အလုပ္ျဖစ္ႏိုင္ေသာ နယ္စပ္ဆက္ဆံေရးႏွင့္ ကုန္သြယ္ေရးမူဝါဒေကာင္းေကာင္းရွိဖို႔ႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံေရးဆိုင္ရာမ်ားကို ကၽြမ္းက်င္ပိုင္ႏိုင္စြာ တာဝန္ယူ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္မည့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးေဘာဂေဗဒပညာရွင္မ်ား (development economists) လိုအပ္ပါသည္။

Transport Connectivity
ခ်င္းျပည္နယ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ ျဖည့္ဆည္းေဆာင္ရြက္ေပးရမည့္
အရာမ်ားတြင္ အေျခခံအေဆာက္အအံု ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ (basic infrastructure development) သည္ ျပင္ပရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈ ဝင္ေရာက္ႏိုင္ေရးအတြက္ အေရးႀကီးသကဲ့သို႔၊ ျပင္ပရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈ ကို ဖိတ္ေခၚရမည့္ကဏလည္းျဖစ္ပါသည္။ ၎အေျခခံ အေဆာက္ အအံုမ်ားအနက္ ပထမအေရးႀကီးဆံုးလိုအပ္ခ်က္မွာ ၁၂ လ စလံုး လံုျခံဳေခ်ာေမြ႕စြာ အသံုးျပဳသြားလာႏိုင္သည့္လမ္းပန္းဆက္သြယ္ ေရး လမ္းေၾကာင္းပင္ ျဖစ္ပါသည္။

၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ ၁၆ ရက္ေန႔ ခ်င္းျပည္နယ္ လမ္းဦးစီးဌာန ၏ စာရင္းအရ ခ်င္းျပည္နယ္တြင္ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရမွ စီမံခန္႔ခြဲ သည့္ လမ္း (၈) လမ္း၊ ျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕မွ စီမံခန္႔ခြဲသည့္လမ္း (၂၃) လမ္း၊ စုစုေပါင္း (၃၁)လမ္းရွိၿပီး၊ လမ္းအရွည္မိုင္ေပါင္း (၁၂၂၄) မိုင္ (၃) ဖာလံုျဖစ္ပါသည္။ အမ်ိဳးအစားအလိုက္ ေျပာရ လ်င္ ကြန္ကရစ္ လမ္း (၆) ဖာလံု၊ ကတ္တရာလမ္း (၃၈၅) မိုင္ (၄) ဖာလံု၊ ေက်ာက္ခင္း လမ္း (၂၇၉) မိုင္ (၆) ဖာလံု၊ အမာခံလမ္း (၁၇၉) မိုင္ (၁) ဖာလံု၊ ေျမလမ္း (၃၇၉) မိုင္ (၂) ဖာလံုျဖစ္ပါသည္။

အထက္ပါစာရင္းသည္ လမ္း ဦးစီးဌာနပိုင္လမ္းမ်ားျဖစ္ၿပီး၊ ၿမိဳ႕တြင္း စည္ပင္ပိုင္လမ္းမ်ား၊ ေက်းလက္ဦးစီးဌာနႏွင့္ နတလဦးစီးဌာနပိုင္ ေက်းရြာခ်င္းဆက္လမ္းမ်ားႏွင့္ အစိုးရမဟုတ္သည့္အဖြဲ႕အစည္း မ်ား၊ ရြာသူရြာသားမ်ားကိုယ္ထူကိုယ္ထေဖာက္လုပ္သည့္လမ္းမ်ား ပါဝင္ ျခင္း မရွိေသးပါ။ ၿမိဳ႕နယ္အက်ယ္ အဝန္းႏွင့္ လူဦးေရ အခ်ိဳးအဆ အရ ကားလမ္းမိုင္အနည္းဆံုးမွာ ပလက္ဝၿမိဳ႕နယ္ ျဖစ္ပါသည္။ ပလက္ဝၿမိဳ႕နယ္တြင္ ကားလမ္းအစား ကုလားတန္ႏွင့္ ေလးၿမိဳ႕ျမစ္ တို႔ကို အသံုးျပဳၾကေသာ္လည္း ေရလမ္းသည္ လံုျခံဳ ေခ်ာေမြ႕ေသာ လမ္းပန္းဆက္သြယ္အေျခအေနတစ္ခု မဟုတ္ပါ။

ေလေၾကာင္းသြားလာေရးအတြက္ ေျမာက္ပိုင္းႏွင့္ အလယ္ပိုင္း ၿမိဳ႕နယ္မ်ား (တြန္းဇန္၊ တီးတိန္၊ ဖလမ္း၊ ဟားခါးႏွင့္ ထန္တလန္) အေနျဖင့္ ကေလးၿမိဳ႕ေလယာဥ္ကြင္း၊ ေတာင္ဘက္စြန္း ၿမိဳ႕နယ္ (ပလက္ဝ)အေနျဖင့္ စစ္ေတြေလယာဥ္ကြင္းတို႔ကို အသံုးျပဳလၽွက္ရွိ ပါသည္။ ေက်ာက္ထုေလယာဥ္ကြင္းကို ျပန္လည္အသံုးျပဳႏိုင္ပါက ေတာင္ပိုင္းၿမိဳ႕နယ္မ်ား (ကန္ပက္လက္၊ မင္းတပ္ႏွင့္ မတူပီ) အေန ျဖင့္ သြားလာေရးပိုမို ျမန္ဆန္လြယ္ကူသြားမည္ျဖစ္ပါသည္။
လက္ရွိအစိုးရလက္ထက္ ဖလမ္းၿမိဳ႕တြင္ ပို႔ေဆာင္ဆက္သြယ္ေရး ဝန္ႀကီးဌာနမွတာဝန္ယူ၍ ေလယာဥ္ကြင္း တည္ေဆာက္လၽွက္ရွိပါ သည္။ လိုင္လင္းပီႏွင့္ ပလက္ဝၿမိဳ႕မ်ားတြင္လည္း အေသးစား ေလယာဥ္ကြင္းကို ပုဂလိကမွ တည္ေဆာက္ႏိုင္ရန္ ခြင့္ျပဳထားၿပီး ျဖစ္ပါသည္။

အထူးအေရးႀကီးသည္မွာ ခ်င္းျပည္နယ္ၿမိဳ႕အသီးသီးမွ ၿမိဳ႕ေတာ္ ဟားခါးသို႔ တစ္ရက္အတြင္း ေရာက္ရွိႏိုင္ေရးျဖစ္ပါသည္။ ထို႔အတူ ခ်င္းျပည္နယ္ အတြင္းရွိၿမိဳ႕မ်ားမွ ခ်င္းျပည္နယ္ ျပင္ပသို႔ အခ်ိန္တို အတြင္း ကူးလူးဆက္ဆံသြားေရာက္ႏိုင္ရန္လိုအပ္ပါသည္။ လမ္းပန္း ဆက္သြယ္ေရးေကာင္းမြန္ျခင္းသည္ ျပင္ပရင္းႏွီးျမႇပ္ႏွံမႈ ဝင္ေရာက္ ႏိုင္ေရးအတြက္ အေျခခံလိုအပ္ခ်က္တစ္ခု ျဖစ္ပါသည္။ ခ်င္းျပည္နယ္ အတြက္ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး သည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ဆိုင္ရာသာမက ႏိုင္ငံေရးရာလည္း ျဖစ္ေၾကာင္း (transport is not only development issue but also political issue) သတိခ်ပ္ရပါမည္။

Narrowing the Connectivity Gaps
ခ်င္းျပည္နယ္အတြင္းရွိ ၿမိဳ႕နယ္ (၉)ၿမိဳ႕နယ္အၾကား လမ္းပန္းဆက္ သြယ္မႈသည္ ယခုထက္ပိုမို လြယ္ကူေကာင္းမြန္ၿပီး၊ အခ်င္းခ်င္း ကူးလူး ဆက္ဆံသြားလာမႈလည္း မ်ားျပားလာလ်င္ ခ်င္းလူမ်ိဳးမ်ား အခ်င္းခ်င္းၾကားတြင္ အျပန္အလွန္ နားလည္မႈႏွင့္ ခ်စ္ခင္ညီညြတ္မႈ ပိုမိုျဖစ္ထြန္းလာႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။ ေတာင္ပိုင္း၊ ေျမာက္ပိုင္းဆိုသည့္ ေျပာဆိုသံုးႏႈံးမႈမ်ားမွသည္ ေဒသစြဲ၊ ၿမိဳ႕နယ္စြဲစိတ္မ်ားေပၚေပါက္ ကာ အခ်င္းခ်င္း တစ္စိတ္တဝမ္းတည္း မျဖစ္ရသည့္အေၾကာင္း ခ်င္းရာ မ်ားအနက္ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး ခက္ခဲျခင္းေၾကာင့္ အခ်င္းခ်င္း ထိေတြ႕မႈ နည္းရျခင္းသည္လည္း တစ္ခုအပါအဝင္ ျဖစ္ပါသည္။

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈနိမ့္က်ေသာေဒသမ်ားမွာ သာမန္အားျဖင့္ လမ္းပန္းဆက္ သြယ္ေရး ခက္ခဲေလ့ရွိသကဲ့သို႔၊ လမ္းပန္းဆက္သြယ္မႈခက္ခဲေသာ ေနရာေဒသမ်ားမွာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ေနာက္က်ေလ့ရွိပါသည္။ လမ္းပန္း ဆက္သြယ္မႈ ခက္ခဲသျဖင့္ ကုန္စည္ဝင္ထြက္စီးဆင္းမႈနည္းပါးေလ့ ရွိသကဲ့သို႔၊ ေဒသတြင္းရွိ လူမႈအသိုင္းအဝိုင္းတစ္ခုႏွင့္တစ္ခုၾကား တြင္လည္း ကုန္သြယ္မႈ အေၾကာင္းျပဳကူးလူးဆက္ဆံမႈ နည္းပါးေလ့ ရွိပါသည္။ ထိုအခါ လူမႈအသိုင္းအဝိုင္းမ်ားၾကားတြင္ ဆက္သြယ္ ဆက္ဆံမႈ ေလဟာနယ္ (communication vaccum) မ်ား ေပၚေပါက္လာကာ ခံယူခ်က္ႏွင့္ ရႈျမင္သံုးသပ္မႈ ကြဲျပားျခင္းမ်ား ႀကီးစိုးအားေကာင္းလာတတ္ပါသည္။

ေကာင္းမြန္ေသာလမ္းမ်ားသည္ လူမႈအသိုင္းအဝိုင္းမ်ားၾကား ရင္းႏွီး ေႏြးေထြးေသာ ဆက္သြယ္ဆက္ဆံမႈတည္ေဆာက္ဖို႔ ကူညီအားေပး ပါသည္။ အျပန္အလွန္ကူးလူးဆက္ဆံမႈမ်ားက ဘံုနားလည္ေသာ ေျပာဆိုဆက္ဆံမႈကို ဦးတည္ျဖစ္ပြားေစပါသည္။ ေလ့လာခ်က္မ်ား အရ ခ်င္းျပည္နယ္အတြင္းမွာပင္ ေကာင္းမြန္ေသာ လမ္းမ်ားရွိၿပီး၊ ဘံုနားလည္ေသာ ဘာသာစကားသံုးစြဲမႈရွိသည့္ ၿမိဳ႕နယ္မ်ားက လမ္းပန္းဆက္သြယ္မႈခက္ခဲၿပီး ဘံုနားလည္ေသာ ဘာသာစကား ေျပာဆိုသံုးစြဲႏိုင္မႈနည္းပါးေသာၿမိဳ႕နယ္မ်ားထက္ ပို၍ ဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္ ေၾကာင္းေတြ႕ရပါသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ခ်င္းျပည္နယ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ဆိုလ်င္ ခ်င္းျပည္နယ္ အတြင္း ၿမိဳ႕နယ္မ်ားအားလံုးႏွင့္ ခ်ိတ္ဆက္ေသာ ေကာင္းမြန္သည့္ လမ္းမ်ားရွိဖို႔ လိုအပ္ပါသည္။

Credit ဆလိုင္းအိုက္ဇက္ခင္

Blog Archive

Shwe Hmone Yati

Tags

၊ ဇရစ္ေခ်ာင္ေက်းရြာ ၊ သထံုၿမိဳ႕နယ္ ၊ အင္းတိုင္စုေက်းရြာ ၀က္လက္ ၀တၱဳ ၀တ္မွံဳေရႊရည္ ၀မ္းတြင္း ၀မ့္ဟိုင္း ၀ါးခယ္မ ၀ိုင္းစုခိုင္သိန္း ၀ိုင္းေမာ္ ၀ုိင္းစုခိုင္သိန္း ၅၉(စ) 7 July 8888 88gens AA ABSDF accident ad advice Afghan Africa AI ALD ALP amaze America Angelina jolie Anonymous ANP arak Arakan Archaelogy Argentina Army art article Astronomy attakyaw Aung San Suu Kyi Australia Austria Bagan Bago Bangladesh Bank BCP beau beauty Belgium BGF Bingali Bobby Soxer (ထက္ထက္) Bogyoke Aung San Bomb book Border Bosnia Botswana Brazil British Brunei buddhi Buddhism Buddhist Burmese Movieclips Trailers Burundi business Butan c Cambodia camera Cameroon Canada car cartoon celebs Chicken Soup Chile Chin China chinese Christian CIA city City Life Buffalo cival war CNF Colombia Congo Cook couple CPB crime Criticism Crony CRPP cssu Cuba Daily Popular Dailymotion dance DASSK Days Denmark dhamma DKBA Donation DPNS DR.Tint Swe Dutch earth Ecuador Education Egypt EindraKyawZin ele Election ElSalvador Embassy Eng England entertainment environment essay Ethiopia Ethnic EU eurpoe Exile Facebook News fashion fashion show fb FDA feature FIFA Fiji for sale Foreign Affairs France Free Burma Rangers(FBR) funny Gambia game GandaWin gay general general knowledge Generation Wave Georgia Germany Ghana ghost story go gossip column Gov greece Guatemala Gwa health herbal Heritage Hindu History HIV Hluttaw Hong Kong Htet Htet Moe Oo htun koko HumanRight Hungary ICC Iceland IMF India Indonesia interview Iran Iraq Ireland Irrawaddy ISIS Islam Israel Italy Ivory Coast Japan Jewellery JMC job Jobs joke Jordan ju justin bieber Kachin KAF Karen Kayah Kazakhstan KBC Keanu Reeves Kenya khaingHninWai KhinLayNwe) KHRG KIA KIO KNDO KNPC KNPP KNSO KNU KPP KSDP Kuwait Labadawn Ladyboy learning english Lebanon LEBT letter Libya Liechtenstein lifestyle link LNDP london lottery love Luxembourg M Seng Lu Ma Millar Hniang mafia magic Magway mal Malaysia Mali mandalay Manny Pacquiao Maths Maungdaw Mauritania MCDF MDCF Me N Ma Girls medel media medicine Memory Mexico MFOCN MH 370 miss Miss People MissAmerica MissButtBrazil MissGrandInternational MissInternational MissInternationalQueen MissSupranational MissTourismInternational MissUniverse MissUniversityMyanmar MissWorld MissWorldMuslimah MisterInternationalMyanmar MMCG MNDAA model Model Contest Mon money Monthly Popular Morocco movie MP4YOU TUBE MPC MPT MPU MSF MSM music muslim myanmar MyaThanTint myint myat NATO nature NCA NCCT ND-Burma NDF NED Nepal new new year newgens news Newzeland NGO Niagara Falls Nicki Minaj nicky Niger Nigeria NLD NMSP NNER NorthKorea Norway Nothern Novel Number obama OIC Opinion osama binladin pagoda Pakistan Palestine Paraguay Party People Peru Phillipines Philosophy photo phyu phyu kyaw thein PJS PoDarli poem Poland Police Politic Political Prisoner PopularPost pp programmer Project PSLF/TNLA Puerto Rico QandA Qatar Quote R.ဇာနည္ rates RCSS/SSA Real Estate RebcaWin Records Refugee Religious report Research Riot RNDP Rohingya Romania RSO Russia Rwanda Rဇာနည္ Saffron Satire Saudi Science Science & Tech scotland SEA Game Serbia sexeducation Shakira Shan show Shwe Dagon Siberia Sierra Leone Singapore singer SNDP SNLD Soe soldier Somalia song sound SouthAfrica SouthKorea Spain Speech sport Sri Lanka SSA SSPP stock Store story Sudan suu foundation Sweden Switzerland Syria Taipei Taiwan Tanzania tatto tech terrorist Thailand ThaZin ThinGyan ThinZarWintKyaw Tibet Tips TNLA tourism Trailer Travel Traverse America true story Tunisia Turkey Turkmenistan U Ko Ni U Thant UAE UEC Uganda Ukrain UN UNA Unesco UNFC UNHCR UNICEF UNODC UPWC Uruguay USAID USDP UWSA UWSP Venezuela vi video vietnam vn War way weather Wedding WFP WHO wonder worker world accident World Bank world celebs world crime World Heritage world history world singer WorldNews yangon YCDC Yemen YHT YIT yoon yoon YunMiOo Zimbabwe က၀ ကခ်င္ ကခ်င္ျပည္နယ္ ကနီ ကန္ ့ဘလူ ကန္ပိုက္တီး ကန္ၾကီးေထာင့္ ကံမ ကမန္ ကမာရြတ္ ကယန္း ကယား ကယားျပည္နယ္ ကရင္ ကရင္နီ ကရင္ျပည္နယ္ ကရင္ျပည္သူ ့ပါတီ ကြတ္ခိုင္ ကြတ္ခိုင္ၿမိဳ႕နယ္ ကြမ္းျခံကုန္း ကြမ္းလံု ကြ်န္းစု ကြ်န္းလွ ကြ်ဲပြဲ ကလလတ ကသာ ကာမိုင္း ကာရံခ်ိ ဳ ကားေမာင္းသူေတြအတြက္ ကိုးကန္ ့ ကိုကိုးကြ်န္း ကိုထက္ ကိုျမေအး ကိုအံ့ၾကီး ကိုေ၀လု ကုိးကန္ ့ ကူမဲ ကေလး ကေလး၀ ကေလာ က်န္းမာေရး က်ိဳက္ထို က်ိဳက္ထီးရိုး က်ိဳက္မေရာ က်ိဳက္လတ္ က်ိဳင္းတံု က်ံဳေထာ္ က်ံဳေပ်ာ္ က်ံုဒိုး ခင္ညြန္ ့ ခင္ဘုဏ္း ခင္ဝင့္ဝါ ခင္သဇင္ ခင္ဦး ခန္ ့စည္သူ ခရစ္ဆီ ၀ဏၰ ခရမ္း ခိုင္သင္းၾကည္ ခိုင္သဇင္ငုဝါ ခိုလမ္ ခူမီး ခေမာက္ၾကီး ခ်င္း ခ်င္းတြင္းျမစ္ ခ်င္းျပည္နယ္ ခ်င္းေရႊေဟာ္ ခ်စ္စႏိုးဦး ခ်စ္သုေ၀ ခ်စ္ဦးညိဳ ခ်စ္ေဗဒင္ ခ်မ္းခ်မ္း ခ်မ္းျမသာစည္ ခ်မ္းျမသာစည္ၿမိဳ႕နယ္ ခ်မ္းေအးသာစံ ခ်ီေဗြ ခႏၱီး ဂန္ ့ေဂါ ဂမၻီရ ဂုတ္ထိပ္ ဂ်င္မီ ဂ်ီလတ္ ဂ်ဴး ငပုေတာ ငဖဲ ငါန္းဇြန္ ငါးသိုင္းေခ်ာင္း ငါ့သေရာက္ စကု စက္စဲ စကၤာပူ စစ္ကိုင္း စစ္ကိုင္းတိုင္း စစ္ေတြ စတီဗင္ဦး စနဲျမိဳ ့ စမ္းေခ်ာင္း စမး္ေခ်ာင္း စံရတီမုိးျမင့္ စြမ္းအားရွင္ စလင္း စဥ့္ကိုင္ စဥ့္ကူး စာေပေဟာေျပာပြဲ စိုက္ပ်ိဳးေရး စိုင္းစိုင္းခမ္းလိွဳင္ စိုးစႏၵာထြန္း စိုးျပည့္သဇင္ စိုးျမတ္နႏၵာ စိုးျမတ္သူဇာ စိုးသူ စီးပြားေရး စုစုေႏြး စေလ စႏၵီျမင့္လြင္ ဆင္ဘို ဆင္ေပါင္၀ဲ ဆြမ္ပရာဘြမ္ ဆြာၿမိဳ႕ ဆားလင္းၾကီး ဆိပ္ျဖဴ ဆိုေတး ဆီဆိုင္ ဆီရာလီယြန္း ဆုပန္ထြာ ဇင္၀ိုင္း ဇန္ႏူး ဇဗၺဴသီိရိ ဇမၺဴသီရိ ဇြန္သင္ဇာ ဇြန္သံစဥ္ ဇလြန္ ဇာဂနာ ဇာနည္ထူးထူး ဇိုမီး တကသ တင္ဇာေမာ္ တင့္တင့္ထြန္း တင္းတိတ္ တစည တံတားဦး တနသၤာရီ တနသၤာရီတိုင္း တန္ ့ဆည္ တန္ ့ယန္း တပ္ကုန္း တမူး တရား တြန္းဇံ တြံေတး တလုပ္ တအာင္း(ပေလာင္) တာခ်ီလိတ္ တာေမြ တာေလ တိုက္ၾကီး တီက်စ္ တီးတိန္ တုိက္ၾကီး တူနီးရွား တႏိုင္း တႏို္င္း ထက္ထက္၀င့္ ထက္ထက္မိုးဦး ထန္းကုန္း ထန္းတပင္ ထန္းပင္ကုန္း ထြန္းထြန္း ထြန္းအိျႏၵာဗို ထားထက္ထက္ ထားဝယ္ ထီးခ်ိဳင့္ ထီးလင္း ထံုးတပိုေက်းရြာ ထူးဆန္းေထြလာ ထူးၾကီး ဒကၡိဏသီရိ ဒဂံု ဒဂံုဆိပ္ကမ္း ဒဂံုျမိဳ ့သစ္ ဒလ ဒလိုင္းလားမား ဒါးက ဒါရိုက္တာ၀ိုင္း ဒါရိုက္တာမိုက္တီး ဒိုက္ဦး ဒီပဲယင္း ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ(ျမန္္မာ) ဒီေမာဆို ဓႏုျဖဴ နတၱလင္း နတ္တလင္း နတ္ေမာက္ နန္းခင္ေဇယ်ာ နန္ဆန္ ့ နန္းဆုရတီစိုး နမၼတီး နမၼတူ နမ့္ခမ္း နမ့္စမ္ နမ့္ဆမ္ နမ့္လန္ နယ္သာလန္ နာဂ နားဟိုင္းလံု နာေရး နာေရးကူညီမွဳအသင္း နီနီခင္ေဇာ္ နႏၵာလိွဳင္ ပက္ထရစ္ရွာ ပခုုကၠဴ ပင္းတယ ပင္လည္ဘူး ပင္လံု ပင္ေလာင္း ပန္၀ါ ပန္ဆိုင္း ပန္းတေနာ္ ပန္းဘဲတန္း ပန္းေတာင္း ပြင့္နဒီေမာင္ ပြင့္ျဖဴ ပလက္၀ ပလိပ္ ပိုင္က်ံဳ ပိုလန္ ပီကင္း ပုဂံ ပုဇြန္ေတာင္ ပုဏၰားကြ်န္း ပုပၸါး ပံုပါက်င္ ပုဗၺသီရိ ပုလဲ ပုသိမ္ ပုသိမ္ခရိုင္ ပုသိမ္ၾကီး ပုေလာျမိဳ ့ ပူတာအို ပေလာင္ ပဲခူး ပဲခူးတိုင္း ပ်ဥ္းမနား ဖယ္ခံု ဖရူဆို ဖြာေထာင္ ဖြဲ႔စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ ဖလမ္း ဖားကန္ ့ ဖာပြန္ ဖားေဆာင္း ဖုန္ၾကားရွင္း ဖ်ာပံု ၾကက္ယက္ ေက်းရြာ ၾကံခင္း ၾကည္ျဖဴ သွ်င္ ၾကည့္ျမင္တိုင္ ၾကည့္ျမင္တိုင္ ၾကာအင္းဆိပ္ၾကီး ၾကိဳ ့ပင္ေကာက္ ဗကပ ဗကသ ဗန္းေမာက္ ဗန္းေမာ္ ဗဟန္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္ ဂြမ္ေမာ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္းထြန္းၾကည္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ဗိုလ္တေထာင္ ဗိုလ္ၾကင္ေမာင္ ဗိုလ္မွဴးၾကီးေစာဆန္းေအာင္ ဗိႆ ႏိုး ဗီယက္နမ္ ၿမိဳင္ၿမိဳ႕ ၿမိဳင္ႀကီးငူဆရာေတာ္ ဘဂၤါလီ ဘယ္လ္ဂ်ီယံ ဘားအံ ဘားအံၿမိဳ႕နယ္ ဘိုကေလး ဘီးလင္း ဘုတလင္ ဘုတ္ျပင္း ဘုရားၾကီး ဘုရားသံုးဆူ ဘုိကေလး ဘူးသီးေတာင္ မကၠဆီကို မကွေးတိုင်း မခ်မ္းေဘာ့ မဂၤလာဒံု မဂၤလာပြဲ မဂၤလာေတာင္ညြန္ ့ မင္းကင္း မင္းကြန္း မင္းကိုႏိုင္ မင္းတပ္ မင္းတုန္း မင္းဘူး မင္းျပား မင္းလွ မင္းအုပ္စိုး မင္းေမာ္ကြန္း မင္းေသြးသစ္ မင္းေအာင္လိွဳင္ မင်းအောင်လှိုင် မတၱရာ မထက္ မန္စီ မန္တလေးတိုင်း မန္းေဂ်ာ္နီ မဘသ မဘိမ္း မယ္စဲ့ မယ္လ မယ္လိုဒီ မရမ္းကုန္း မြန္ မြန္ျပည္နယ္ မြန္ျပည္သစ္ မြန္အမ်ိဳးသားပါတီ မြန္းေအာင္ မလိွဳင္ မလႊကုန္း မွန်ပြည်နယ် မွဲ ့ မဟာေအာင္ေျမ မအီ မအူပင္ မာန္ေအာင္ မာယာလူမ်ိဳူး အေၾကာင္း မာရီနာ မာရီလင္မြန္ရိုး မိစႏၵီ မိတီၳလာ မိတီ္ၳလာ မိတၳီလာ မိတ္ကပ္ မိန္ ့ခြန္း မိုးကုတ္ မိုင္းကိုင္ မိုင္းခတ္ၿမိဳ႕နယ္ မိုင္းခုတ္ မိုင္းဆတ္ မိုင္းတံု မိုင္းထား မိုင္းပန္ မိုင္းပြန္ မိုင္းယန္း မိုင္းျပင္း မိုင္းျဖတ္ မိုင္းရွဴး မိုင္းလား မိုင္းေနာင္ မိုင္းေယာင္း မိုးညွင္း မိုးညိဳ မိုးနဲ မိုးမိတ္ မိုးယုစံ မိုးျဗဲ မိုးသီးဇြန္ မိုးေကာင္း မိုးေဇညိမ္း မိုးေမာက္ မိုးေဟကို မိုးေအာင္ရင္ မံုးကိုး မုဏ္း မုဒံု မုန္း၀န္း မုန္းကို မံုရြာ မုံရြာၿမိဳ႕ မုိင္းခတ္ၿမိဳ႕နယ္ မုိးညႇင္းၿမိဳ႕နယ္ မူဆယ္ မေကြး မေကြးတိုင္း မေလးရွား မ်ိဳးေစာင့္ဥပေဒ မႏၱေလး မႏၱေလးတိုင္း ယင္းမာပင္ ယန္ဟီးလီ ယမံုမိုး ယြန္းယြန္း ယီမင္ ယုသႏၱာတင္ ယူကရိန္း ျပင္သစ္ ျပင္ဦးလြင္ ျပဇာတ္ ျပည္ ျပည္ခို္င္ျဖိဳး ျပည္ၾကီးတံခြန္ ျပည္ႀကီးတံခြန္ ျပည္သူ ့ဂုဏ္ရည္ ျပြန္တန္ဆာ ျဖိဳးၾကီး ျဖိဳးျဖိဳးေအာင္ ျဖိဳးေငြစိုး ျဖဴး ျဖဴျဖဴေက်ာ္သိန္း ျမ၀တီ ျမင္းမူ ျမင္းျခံ ျမင့္ျမတ္ ျမစ္က်ိဳး ျမစ္ဆံု ျမစ္ၾကီးနား ျမစ္သား ျမတ္ေကသီေအာင္ ျမန္မာမေလးမ်ား ျမန္မာမေလးမ်ားvideo ျမန္မာ့ရိုးးရာ ပန္းးပုပညာ ျမန္ေအာင္ ျမဝတီ ျမသန္းစံ ျမိတ္ထား၀ယ္ ျမိဳ ့သစ္ ျမိဳင္ ျမိဳင္ၾကီးငူ ရခိုင္ျပည္နယ္ ရခိုင္အမ်ိဳးသားပါတီ ရခိုင္အမ်ဳိးသားပါတီ ရတနာမိုင္ ရတာနာ ရန္ကင္း ရန္ကုန္ ရန္ကုန္စက္မွဳတကၠသိုလ္ ရန္ကုန္တိုင္း ရန္ကုန္ျပည္သူ ့အက်ိဳးေဆာင္ကြန္ယက္ ရန်ကုန်တိုင်း ရပ္ေစာက္ ရမည္းသင္း ရမ္းျဗဲ ရြာငံ ရွင္ဆႏၵာဓိက ရွမ္းတိုင္းရင္းသားမ်ားဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ(က်ားျဖဴပါတီ) ရွမ္းနီ ရွမ္းျပည္နယ္ ရွားေတာ ရွီဘုယဇာနည ရုရွား ရေသ့ေတာင္ ရဲတိုက္ ရဲထြဋ္ ရဲေလး လက္ပံတန္း လက္ပံေတာင္း လက္ေ၀ွ ့ လင္းေခး လပြတၱာ လမ္းမေတာ္ လယ္သမား လယ္သိမ္းေျမသိမ္း လယ္ေ၀း လြယ္လင္ လြိဳင္လင္ လြိဳင္ေကာ္ လွည္းကူး လွည္းတန္း လွှတ်တော် လွာကာေက်းရြာ လွိဳင္သာယာ လသာ လဟယ္ လားရွိဳး လာအို လိြဳင္လင္ လိြဳင္ေကာ္ လိွဳင္ လိွဳင္းဘြဲ လိွဳင္သာယာ လိုင္ဇာ လိႈင္းဘြဲ႔ၿမိဳ႕နယ္ လီဆူ လံုးခင္း လုလုေအာင္ လူမင္း လူေပ်ာက္ေၾကာ္ျငာ လဲခ်ား လႊတ္ေတာ္ ဝတ္မွဳန္ေရွြရည္ ဝိုင္းစုခိုင္သိန္း ဝိုင္းေမာ္ ဝိုင္းေလး ဝီရသူ ႀကည့္ျမင္တုိင္ သကၠလ သက္မြန္ျမင့္ သခင္တင္ျမ သံဃာ သဃၤန္းကြ်န္း သင္ဇာဝင့္ေက်ာ္ သင္ဇာႏြယ္၀င္း သဇင္ သံတြဲ သတိေပးခ်က္ သထုံ သထံု သနပ္ပင္ သန္လ်င္ သန္းေရႊ သပိတ္က်င္း သံဖြူဇရပ် သၾကၤန္ သံျဖဴဇရပ္ သရက္ သံလ်င္ သဥၹာႏြယ္၀င္း သာစည္ သားညီ သာယာ၀တီ သာေကတ သာေပါငး သာေပါင္းျမိဳ ့နယ္ သိန္းစိန္ သိန္းနီ သိႏၷီ သီတဂူဆရာေတာ္ သီဟ၀င္းတင္ သီေပါ သု၀ဏၰ သု၀ဏၰ၀တီ သံုးခြ သံုးဆယ္ သူရဦးတင္ဦး သူရဦးေရႊမန္း သူရဦးေအာင္ကို သူရေရႊမန္း သူရဲေကာင္း သံေတာင္ၾကီးျမိဳ ့ သေရာ္စာ သဲကုန္း သၪၨာႏြယ္ဝင္း ဟန္၀င္းေအာင္ ဟန္ထူးလြင္ ဟန္သီ ဟသၤာတ ဟားခါး ဟာသ ဟိုင္းၾကီးကြ်န္း ဟိုပံုး ဟိုယာေဒသ ဟုမၼလင္း ဟုိပန္ ဟဲဟိုး အကယ္ဒမီ အကယ္ဒမီ၂၀၁၂ အဂၤပူ အင္ဂ်လီနာ ဂ်ိဳလီ အင္းစိန္ အင္းတေကာ္ အင္လံုရြာ အင္းေတာ္ အင္းေတာ္ႀကီး အင္းေလး အစၥေရး အဆိုအမိန္ ့ အမရပူရ အမ္း အမ်ိဳးသမီးပါတီ အမ်ိဳးသားကြန္ဂရက္ပါတီ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီပါတီသစ္ အမ်ိဳးသားပါတီ အျမန္လမ္း အရာေတာ္ အရိုင္း အလွျပင္မယ္ အလံု အာဆီယံ အာဇာနည္ေန ့ အိမ္မဲ အိေခ်ာပို အိႏၵိယ အီရန္ အီသီယိုးပီးယား အုတ္တြင္း အေကာက္ေတာင္ အေဖ်ာက္ အေမရိကန္ အေျခခံဥပေဒ အေလာင္းေတာ္ကႆ ပ ဥတၱရသီရိ ဦး၀င္းတင္ ဦး၀ီရသူ ဦးဂမၻီရ ဦးထင္လင္းဦး ဦးထင္ေက်ာ္ ဦးထင်ကျော် ဦးနု ဦးပိုင္ ဦးဖိုးက်ား ဦးျမင့္ေဆြ ဦးဝင္းခ်ိဳ ဦးဝင္းတင္ ဦးဝင္းထိန္ ဦးသန္ ့ ဦးေတဇ ဦးေန၀င္း ဧရာ၀တီ ဧရာ၀တီတိုင္း ဧရာဝတီ ဧဝရတ္ေတာင္ ေ၀ဠဳေက်ာ္ ေ၀ါ ေကတုမတီ ေကအိုင္အို ေကာ့ကရိတ္ ေကာင္းျပည့္ ေကာ့မွဴး ေကာလင္း ေကာ့ေသာင္း ေကာ္နီ ေက်းသီးျမိဳ ့ ေက်ာက္ဆည္ ေက်ာက္တံခါး ေက်ာက္တံတား ေက်ာက္တန္း ေက်ာက္ပန္းေတာင္း ေက်ာက္ပန္းေတာင္းၿမိဳ႕နယ္ ေက်ာက္ၾကီး ေက်ာက္မဲ ေက်ာက္ျဖဴ ေက်ာက္ေတာ္ ေက်ာက္ေျမာင္း ေက်ာင္းကုန္း ေက်ာင္းသားလွဳပ္ရွားမွဳ ေက်ာင္းသားသပိတ္ ေက်ာ္ကိုကို ေက်ာ္သူ ေက်ာ္ဟိန္း ေက်ာ္ေက်ာ္ဗို ေခ်ာက္ ေခ်ာင္းဆံု ေခ်ာင္းသာ ေခ်ာင္းဦး ေခ်ာရတနာ ေဂ်ညီညီ ေဂ်ာက္ဂ်က္ ေငြမွဳန္ရတီ ေငြေဆာင္ ေစတုတၱရာ ေစာဘြဲ့မွဴး ေဆာ ေဆာ့ေလာ္ ေဇယ်၀တီ ေဇယ်ာသီရိ ေဇရဲထက္ ေဇာ္ဝင္းထြဋ္ ေဇာ္သက္ေထြး ေညာင္တုန္း ေညာင္ဦး ေညာင္ေျခေထာက္ ေညာင္ေရႊ ေညာင္ေလးပင္ ေတာကြ်ဲအင္း ေတာင္ကုတ္ ေတာင္ငူ ေတာင္တြင္းၾကီး ေတာင္ဒဂံု ေတာင္ၾကီး ေတာင္ျပိဳလက္၀ဲ ေတာင္ျပံဳး ေတာင္သမန္ ေတာင္သာ ေတာင္ဥကၠလာ ေထာက္ၾကန္ ့ ေဒၚၾကိဳင္ၾကိဳင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေဒးဒရဲ ေဒါက္တာညိဳညိဳသင္း ေဒါက္တာတင့္ေဆြ ေဒါက္တာထြန္းလြင္ ေဒါက္တာျမင့္ေထြး ေဒါက္တာရန္မ်ိဳးသိမ္း ေဒါက္တာလွေက်ာ္ေဇာ ေဒါက္တာသန္းထြန္း ေဒါပံု ေနတိုး ေနမ်ိဳးဇင္ ေနမ်ိဳးေ၀ ေနျပည္ေတာ္ ေနာင္ခ်ိဳ ေနာင္ဒြန္းေက်းရြာ ေနာင္လံုး အုပ္စု ေနာ္အုန္းလွ ေပးစာ ေပးစာ - ဗိုလ္ခ်ဳပ္ျမ၀င္း (သို႔) ဗိုလ္ျမ၀ါး ေပါက္ ေပါက္ေခါင္း ေပါက္ေတာ ေပါင္ ေပါင္းတည္ ေပ်ာ္ဘြယ္ ေဖြးေဖြး ေဖာင္ၾကီး ေဖာင္းျပင္ ေၾကးမံုဦးေသာင္း ေၾကာ္ျငာ ေဗဒင္ ေဗလု၀ ေဘာလခဲ ေမ ေမခလာ ေမစံပယ္ညိဳ ေမွာ္ဘီ ေမသက္ခိုင္ ေမသန္းႏု ေမာက္မယ္ ေမာခ်ီး ေမာင္ေဆာင္းခ ေမာင္ေတာ ေမာင္ေမာင္၀မ္း ေမာ့စ္ ေမာ္ခ်ီး ေမာ္လျမိဳင္ ေမာ္လိုက္ ေမာ္္လ္ဒိုဗာ ေျပတီဦး ေျမပံု ေျမာက္ဒဂံု ေျမာက္ဥကၠလာ ေျမာက္ဦး ေျမာင္ ေျမာင္းျမ ေရး ေရစၾကိဳ ေရစႀကိဳၿမိဳ႕နယ္ ေရတာရွည္ ေရနီ ေရနံေခ်ာင္း ေရၾကည္ ေရျဖဴ ေရွြဘိုျမိဳ ့ ေရွြမွဳန္ရတီ ေရွြျပည္သာ ေရဦး ေရႊ၀ါေရာင္ ေရႊကူ ေရႊက်င္ ေရႊစက္ေတာ္ ေရႊည၀ါဆရာေတာ္ ေရႊတိဂံု ေရႊဘို ေရႊမွဳန္ရတီ ေရႊျပည္သာ ေရႊေညာင္ ေရႊေတာင္ ေရႊေပါကၠံ ေရႊေသာင္ယံ ေလးမ်က္ႏွာ ေလးျဖဴ ေလွာ္ကား ေလာက္ကိုင္ ေလာင္းလံု ေလာပိတ ေဝါျမိဳ႕နယ္ ေအးခ်မ္းျမတ္မိုး ေအးျမတ္သူ ေအသင္ခ်ိဳေဆြ ေအာင္ဆန္းဦး ေအာင္ပန္း ေအာင္မင္း ေအာင္ရဲလင္း ေအာင္လံ ေအာင္ေျမသာစံ ေအာင္ေသာင္း ေအာ္စကာ ႏြားထိုးၾကီး ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ႏိုင္မြန္ခ်မ္း

Labels

Recent Post