“၀” ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ေျမရွိ မုိင္းေမာ္သံျဖဴသတၱဳတြင္းမ်ား၏ တင္ပုိ႔ မႈေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ ကမၻာေပၚ၌ သံျဖဴထုတ္လုပ္မႈ တတိယ အမ်ားဆံုး ျဖစ္လာ



ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ေျမာက္ပုိင္း “၀” တပ္ဖြဲ႕ (UWSA) ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ေျမ တြင္းရွိ သံျဖဴသတၱဳတြင္းမ်ား၏ ထုတ္လုပ္ တင္ပုိ႔ မႈေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ ႏွစ္အနည္းငယ္အတြင္း ကမၻာေပၚ၌ သံျဖဴထုတ္လုပ္မႈ တတိယေျမာက္ အမ်ားဆံုး ႏုိင္ငံ ျဖစ္လာေစသည္ဟု Resources Policy ဂ်ာနယ္က ထုတ္ေ၀သည့္ စာတမ္းတစ္ခုတြင္ေဖာ္ျပသည္။ စာတမ္းျပဳစုသူမ်ားက ႀကဳိတင္ ေမွ်ာ္လင့္မထားေသာ ျဖစ္ရပ္အျဖစ္ သတ္မွတ္ထားသည့္ ထုိသတၱဳတြင္းေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ သံျဖဴထုတ္လုပ္မႈမွာ ၂၀၀၉ မွ ၂၀၁၄ အထိ ငါးႏွစ္ကာလအတြင္း ရာခုိင္ႏႈန္း ငါးေထာင္နီးပါး (၄၉၀၀%) အထိ ျမင့္တက္ခဲ့သည္ဟု ႏုိင္ငံတကာ သံျဖဴ သုေတသန အင္စတီက်ဳ (ITRI) ၏ စာရင္းမ်ားတြင္ ေဖာ္ျပသည္။


ျမန္မာ့သံျဖဴ ထုတ္လုပ္မႈ အလြန္အမင္း ျမင့္တက္လာျခင္းကုိ ကမၻာအႏွံ႔ရွိ သတၱဳႏွင့္ ကုန္ၾကမ္း ေစ်းကြက္ ေလ့လာသူမ်ား၊ ပညာရွင္မ်ားက ႀကဳိတင္ခန္႔မွန္းႏုိင္ျခင္း မရွိခဲ့ဘဲ ကမၻာ႔ ေစ်းကြက္တြင္ ႀကီးမားသည့္ ႐ုိက္ခတ္မႈျဖစ္ခဲ့သည္ဟု ေအာက္စဖုိ႔ဒ္တကၠသုိလ္မွ ပါေမာကၡ နီကုိလက္ဂါဒီနာႏွင့္ အျခား သံုးဦးတုိ႔ ေရးသားသည့္ “ျမန္မာ့ သံျဖဴသတၱဳတြင္း လုပ္ငန္း၊ ထုတ္လုပ္မႈႏွင့္ အလားအလာ” စာတမ္းတြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။

“၀” ေဒသတြင္ သံျဖဴထုတ္လုပ္ျခင္းကုိ ပန္ဆန္းၿမဳိ႕မွ ကီလုိမီတာ ၉၀ ခန္႔ အကြာရွိ မန္းေမာ္သတၱဳမုိင္းတြင္ ထုတ္လုပ္ျခင္းျဖစ္သည္။ ထုိေဒသရွိ သယံဇာတမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၌ ခုိင္မာသည့္ အခ်က္အလက္မ်ား နည္းပါးမႈေၾကာင့္ မန္ေမာ္သတၱဳမုိင္း၏ အျမင့္ဆံုး ထုတ္လုပ္ႏုိင္စြမ္း မွာ ေလ့လာရန္ ခက္ခဲသည္ဟု ဆုိသည္။

မန္ေမာ္သတၱဳမုိင္းသည္ ၁၀၀ စတုရန္းကီလုိမီတာခန္႔ အက်ယ္ရွိၿပီး ကုမၸဏီငယ္အခ်ဳိ႕ လုပ္ငန္းလုပ္ကုိင္လ်က္ရွိသည္ဟု ဆုိသည္။ မန္ေမာ္သတၱဳမုိင္း၏ ၂၀၁၄ အတြင္း ထုတ္လုပ္မႈမွာ တန္ ၃၀၀၀၀ နီးပါး ရွိသျဖင့္ ကမၻာ႔အႀကီးဆံုး စာရင္း၀င္ ျဖစ္ခဲ့သည္။ Resources Policy ၏ စာတမ္းတြင္ “မန္ေမာ္သတၱဳမုိင္း ထြက္ေပၚမလာခ်ိန္အထိ ပီ႐ူးႏုိင္ငံ၌ ဆန္ရာေဖးလ္သတၱဳတြင္းသည္ ကမၻာေပၚတြင္ အႀကီးဆံုး သံျဖဴ သတၱဳတြင္း ျဖစ္သည္” ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။

“၀” ေဒသတြင္ သံျဖဴသတၱဳ Smelting က်ဳိခ်က္သန္႔စင္သည့္ လုပ္ငန္းမ်ား မရွိသျဖင့္ မန္းေမာ္ သတၱဳမုိင္းမွ ထုတ္လုပ္သမွ်သတၱဳရုိင္းကုိ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံသုိ႔ တင္ပုိ႔ရသည္။ ၂၀၁၄ တြင္ “၀”ေဒသမွ တ႐ုတ္သုိ႔ သံျဖဴ သတၱဳ႐ုိင္း ၁၇၇,၉၅၀ တန္ တင္ပုိ႔ခဲ့ၿပီး တစ္ႏုိင္ငံလံုး တင္ပုိ႔မႈ၏ ၉၇ ရာခုိင္ႏႈန္း ခန္႔ရွိခဲ့သည္။ သံျဖဴ သတၱဳအား အီလက္ထေရာနစ္ပစၥည္းမ်ား ထုတ္လုပ္ရာတြင္ အသံုးျပဳသည္။

ITRI ၏ အစီရင္ခံစာအရ “၀” ေဒသမွ သံျဖဴသတၱဳ႐ုိင္းမ်ား တင္သြင္းမႈေၾကာင့္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံသည္ ၆ ႏွစ္အတြင္း ပထမဆံုးအျဖစ္ ၂၀၁၄ တြင္ သန္႔စင္ၿပီး သံျဖဴအသားတင္ တင္ပုိ႔သူ ျဖစ္လာၿပီး ကမၻာ႔ေစ်းကြက္တြင္ ႀကီးမား သည့္ ေျပာင္းလဲမႈ ျဖစ္ခဲ့သည္။ ကမၻာ႔ေစ်းကြက္တြင္ သံျဖဴေစ်း ဆက္လက္က်ဆင္းေနမႈအေပၚ စုိးရိမ္မႈမ်ား ရွိေနသည္။

သံျဖဴေစ်း က်ဆင္းေစသည့္ အဓိက အေၾကာင္းရင္းႏွစ္ခုတြင္ “၀”ေဒသမွ သံျဖဴမ်ားႏွင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ သံျဖဴတင္ပုိ႔မႈ ျမင့္တက္လာျခင္းက အေၾကာင္းရင္း တစ္ရပ္ ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွ သံျဖဴသတၱဳ႐ုိင္းမ်ား တ႐ုတ္ႏုိင္ငံသုိ႔ တင္ပုိ႔မႈ ျမင့္တက္လာျခင္းေၾကာင့္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံအေနျဖင့္ ၀ေဒသမွ အရည္အေသြးျမင့္ သတၱဳ႐ုိင္းမ်ားကုိ ေစ်းသက္သာစြာျဖင့္ ၀ယ္ယူကာ ျပန္လည္သန္႔စင္ၿပီး ကမၻာ႔ေစ်းကြက္သုိ႔ ျပန္လည္တင္ပုိ႔ ႏုိင္ သည့္ အခြင့္အေရး ရရွိခဲ့သည္။

၂၀၁၄ က ထုတ္ေ၀ခဲ့သည့္ အလားတူ အစီရင္ခံစာတြင္လည္း “၀” ေဒသ၌ သံျဖဴ အမ်ားအျပား တူးေဖာ္ေနျခင္းမွာ စုိးရိမ္ဖြယ္ ျဖစ္သည္ဟု ေဖာ္ျပ ခဲ့သည္။ “သံျဖဴ၀ယ္လုိအားမွာ တည္ၿငိမ္လ်က္ ရွိေသာ္လည္း ျမန္မာႏုိင္ငံ “၀” ေဒသတြင္ ထုတ္လုပ္မႈ အလ်င္အျမန္ တုိးျမင့္လာျခင္းက ေစ်းကြက္ အတြက္ အဓိက စုိးရိမ္ဖြယ္ ျဖစ္သည္” ဟု ေဖာ္ျပခဲ့သည္။


မုိင္းေမာ္သတၱဳတြင္းႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ၀ ေဒသ အစုိးရႏွင့္ ဗဟုိအစုိးရတုိ႔ၾကား အေက်ိဳးအျမတ္ ခဲြေ၀မႈကုိ အစီရင္ခံစာတြင္ မေဖာ္ျပထားေပ။

KHTun
The Ladies News
https://www.facebook.com/News.TheLadies

.................................




ရှမ်းပြည်နယ် အရှေ့မြောက်ပိုင်း “၀” တပ်ဖွဲ့ (UWSA) ထိန်းချုပ်နယ်မြေ တွင်းရှိ သံဖြူသတ္တုတွင်းများ၏ ထုတ်လုပ် တင်ပို့ မှုကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံသည် နှစ်အနည်းငယ်အတွင်း ကမ္ဘာပေါ်၌ သံဖြူထုတ်လုပ်မှု တတိယမြောက် အများဆုံး နိုင်ငံ ဖြစ်လာစေသည်ဟု Resources Policy ဂျာနယ်က ထုတ်ဝေသည့် စာတမ်းတစ်ခုတွင်ဖော်ပြသည်။ စာတမ်းပြုစုသူများက ကြိုတင် မျှော်လင့်မထားသော ဖြစ်ရပ်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည့် ထိုသတ္တုတွင်းကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သံဖြူထုတ်လုပ်မှုမှာ ၂၀၀၉ မှ ၂၀၁၄ အထိ ငါးနှစ်ကာလအတွင်း ရာခိုင်နှုန်း ငါးထောင်နီးပါး (၄၉၀၀%) အထိ မြင့်တက်ခဲ့သည်ဟု နိုင်ငံတကာ သံဖြူ သုတေသန အင်စတီကျု (ITRI) ၏ စာရင်းများတွင် ဖော်ပြသည်။



မြန်မာ့သံဖြူ ထုတ်လုပ်မှု အလွန်အမင်း မြင့်တက်လာခြင်းကို ကမ္ဘာအနှံ့ရှိ သတ္တုနှင့် ကုန်ကြမ်း စျေးကွက် လေ့လာသူများ၊ ပညာရှင်များက ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ဘဲ ကမ္ဘာ့ စျေးကွက်တွင် ကြီးမားသည့် ရိုက်ခတ်မှုဖြစ်ခဲ့သည်ဟု အောက်စဖို့ဒ်တက္ကသိုလ်မှ ပါမောက္ခ နီကိုလက်ဂါဒီနာနှင့် အခြား သုံးဦးတို့ ရေးသားသည့် “မြန်မာ့ သံဖြူသတ္တုတွင်း လုပ်ငန်း၊ ထုတ်လုပ်မှုနှင့် အလားအလာ” စာတမ်းတွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။

“၀” ဒေသတွင် သံဖြူထုတ်လုပ်ခြင်းကို ပန်ဆန်းမြို့မှ ကီလိုမီတာ ၉၀ ခန့် အကွာရှိ မန်းမော်သတ္တုမိုင်းတွင် ထုတ်လုပ်ခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုဒေသရှိ သယံဇာတများနှင့် ပတ်သက်၌ ခိုင်မာသည့် အချက်အလက်များ နည်းပါးမှုကြောင့် မန်မော်သတ္တုမိုင်း၏ အမြင့်ဆုံး ထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်း မှာ လေ့လာရန် ခက်ခဲသည်ဟု ဆိုသည်။

မန်မော်သတ္တုမိုင်းသည် ၁၀၀ စတုရန်းကီလိုမီတာခန့် အကျယ်ရှိပြီး ကုမ္ပဏီငယ်အချို့ လုပ်ငန်းလုပ်ကိုင်လျက်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ မန်မော်သတ္တုမိုင်း၏ ၂၀၁၄ အတွင်း ထုတ်လုပ်မှုမှာ တန် ၃၀၀၀၀ နီးပါး ရှိသဖြင့် ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး စာရင်းဝင် ဖြစ်ခဲ့သည်။ Resources Policy ၏ စာတမ်းတွင် “မန်မော်သတ္တုမိုင်း ထွက်ပေါ်မလာချိန်အထိ ပီရူးနိုင်ငံ၌ ဆန်ရာဖေးလ်သတ္တုတွင်းသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အကြီးဆုံး သံဖြူ သတ္တုတွင်း ဖြစ်သည်” ဟု ဖော်ပြထားသည်။

“၀” ဒေသတွင် သံဖြူသတ္တု Smelting ကျိုချက်သန့်စင်သည့် လုပ်ငန်းများ မရှိသဖြင့် မန်းမော် သတ္တုမိုင်းမှ ထုတ်လုပ်သမျှသတ္တုရိုင်းကို တရုတ်နိုင်ငံသို့ တင်ပို့ရသည်။ ၂၀၁၄ တွင် “၀”ဒေသမှ တရုတ်သို့ သံဖြူ သတ္တုရိုင်း ၁၇၇,၉၅၀ တန် တင်ပို့ခဲ့ပြီး တစ်နိုင်ငံလုံး တင်ပို့မှု၏ ၉၇ ရာခိုင်နှုန်း ခန့်ရှိခဲ့သည်။ သံဖြူ သတ္တုအား အီလက်ထရောနစ်ပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်ရာတွင် အသုံးပြုသည်။

ITRI ၏ အစီရင်ခံစာအရ “၀” ဒေသမှ သံဖြူသတ္တုရိုင်းများ တင်သွင်းမှုကြောင့် တရုတ်နိုင်ငံသည် ၆ နှစ်အတွင်း ပထမဆုံးအဖြစ် ၂၀၁၄ တွင် သန့်စင်ပြီး သံဖြူအသားတင် တင်ပို့သူ ဖြစ်လာပြီး ကမ္ဘာ့စျေးကွက်တွင် ကြီးမား သည့် ပြောင်းလဲမှု ဖြစ်ခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့စျေးကွက်တွင် သံဖြူစျေး ဆက်လက်ကျဆင်းနေမှုအပေါ် စိုးရိမ်မှုများ ရှိနေသည်။

သံဖြူစျေး ကျဆင်းစေသည့် အဓိက အကြောင်းရင်းနှစ်ခုတွင် “၀”ဒေသမှ သံဖြူများနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သံဖြူတင်ပို့မှု မြင့်တက်လာခြင်းက အကြောင်းရင်း တစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံမှ သံဖြူသတ္တုရိုင်းများ တရုတ်နိုင်ငံသို့ တင်ပို့မှု မြင့်တက်လာခြင်းကြောင့် တရုတ်နိုင်ငံအနေဖြင့် ၀ဒေသမှ အရည်အသွေးမြင့် သတ္တုရိုင်းများကို စျေးသက်သာစွာဖြင့် ၀ယ်ယူကာ ပြန်လည်သန့်စင်ပြီး ကမ္ဘာ့စျေးကွက်သို့ ပြန်လည်တင်ပို့ နိုင် သည့် အခွင့်အရေး ရရှိခဲ့သည်။

၂၀၁၄ က ထုတ်ဝေခဲ့သည့် အလားတူ အစီရင်ခံစာတွင်လည်း “၀” ဒေသ၌ သံဖြူ အများအပြား တူးဖော်နေခြင်းမှာ စိုးရိမ်ဖွယ် ဖြစ်သည်ဟု ဖော်ပြ ခဲ့သည်။ “သံဖြူဝယ်လိုအားမှာ တည်ငြိမ်လျက် ရှိသော်လည်း မြန်မာနိုင်ငံ “၀” ဒေသတွင် ထုတ်လုပ်မှု အလျင်အမြန် တိုးမြင့်လာခြင်းက စျေးကွက် အတွက် အဓိက စိုးရိမ်ဖွယ် ဖြစ်သည်” ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။



မိုင်းမော်သတ္တုတွင်းနှင့် ပတ်သက်ပြီး ၀ ဒေသ အစိုးရနှင့် ဗဟိုအစိုးရတို့ကြား အကျေိုးအမြတ် ခွဲဝေမှုကို အစီရင်ခံစာတွင် မဖော်ပြထားပေ။

KHTun
The Ladies News
https://www.facebook.com/News.TheLadies
Share on Google Plus

About MP4 YoU

ကမၻာသတင္း၊ျမန္မာ့သတင္း ေပါင္းစံုကိုေရာသမေမႊေဖာ္ျပသြားမည့္
MP4 YoU (The Melting Pot For You)